طبعا با توجه به اینکه بیماری های تنفسی بخصوص فرمهای مزمن آنها مثل آسم و برونشیت مزمن (COPD) میتوانند اثرات سیستمیک در بدن بیمار ایجاد کنند ، تغذیه مناسب میتواند تاثیر بسزایی در بهبود وضعیت عمومی بیمار داشته باشد.
از طرف دیگر با توجه به وجود تحریک پذیری در مجاری تنفسی ، مواد غذایی محرک بخصوص در مبتلایان به آسم میتوانند سبب تحریک مجاری تنفسی شوند که بایستی از مصرف انها پرهیز کرد.
پس بحث تغذیه را می توان در این بیماران به دو مبحث تقسیم کرد: اول چه بخوریم و چه نخوریم و دوم اینکه چگونه بخوریم.
چه بخوریم و چه نخوریم؟
طبعا بایستی از مصرف غذاهای محرک و صنعتی که حاوی نگهدارنده هایی مثل سیترات و مواد رنگی مثل تارترازین هست خود داری شود.پس مصرف فست فودها ، کنسروها ، شکلات و کاکائو ، پفک و مواد مشابه بایستی منع شود.از مصرف مواد غذایی معطر نیز بایستی پرهیز شود.
از انجایی که مصرف نمک زیاد باعث ایجاد اسپاسم در مجاری تنفسی و افزایش تورم اندام در بیماران مبتلا به COPD میگردد نمک غذا بایستی تا حد ممکن کاهش یابد. ضمنا به یاد داشته باشیم شایعترین علت مرگ و میر در بیمایهای مزمن تنفسی ،بیماری های قلبی ریوی همانند سکته قلبی می باشد.پس کاهش مصرف نمک در این زمینه نیز کمک کننده خواهد بود.
در بیمارانی که مبتلا به تحریک پذیری مجاری تنفسی هستند بخصوص بیماران مبتلا به آسم بایستی مصرف میوه های حاوی مواد محرک مثل خربزه،کیوی،موز،انگور،توت فرنگی و بخصوص بادمجان و بادام زمینی و هندی باید محدود گردیده و اگر قبلا واکنش الرژیک شدید نسبت به انها وجود داشته کلا حذف گردند.
از مصرف خشکباری که بصورت صنعتی تهیه و خشک شده اند وحاوی سولفیت هستند بایستی پرهیز شود.
مصرف میوه هایی مثل سیب، خیار سبز، هندوانه ،انار،کدو،کاهو، کلم وهویج بلامانعست و حتی میتواند با توجه به میزان بالای ویتامینها و انتی اکسیدانها کمک کننده نیز باشد مگر اینکه قبلا نسبت به انها حسلسیت وجود داشته باشد.
با توجه به اینکه بی اشتهایی و کمبود انرژی در بیماران تنفسی شایع می باشد بایستی از مواد غذایی پر کالری بیشتر استفاده کرد. پس مصرف غذاهای پر کربوهیدرات را کمتر کنید و به جای ان از غذاها پر پروتئین و حتی چربی بیشتر استفاده کنید ولی به یاد داشته باشید با توجه به امکان وجود همزمان بیماری های قلبی عروقی ،چربی مصرفی بیشتر از نوع گیاهی مثل روغن زیتون، افتاب گردان و کلزا و حتی در صورت عدم حساسیت قبلی روغن کنجد باشد که حاوی اسیدهای چرب با زنجیره کوتاه بوده و حتی انتی اکسیدان بیشتری نیز دارند.
چگونه بخوریم؟
نحوه مصرف غذا به همان اندازه نوع مواد غذایی و حتی بیشتر مهم میباشد.
1- اندازه مصرف غذا را در هر وعده کاهش دهید و اگر چاغ نیستید و نیاز به افزایش وزن دارید دفعات مصرف غذا را بیشتری کنید تا حجم غذای مصرفی در هر وعده.
2- قبل از شروع مصرف غذا استراحت کنید و بلافاصله بعد از برگشت به خانه شروع به مصرف غذا نکنید.
3- در صورتیکه مبتلا به افت اکسیژن هستید قبل آغاز مصرف غذا و حتی در صورت ممکن و از طریق کانولهای بینی در حین مصرف غذا نیز اکسیژن دریافت کنید.
4- قبل و در حین مصرف غذا آب و یا بخصوص نوشابه های گاز دار استفاده نکنید.
5- به یاد داشته باشید چاقی از عوارض بیماریهای تنفسی بوده و خود عامل تشدید علایم و عوارض بیماری های تنفسی میباشد.به نحوی مصرف غذا داشته باشید که باعث چاقی شما نشود.
6- در هنگام مصرف غذا در وضعیتی باشید که کمترین فشار بر روی معده و شکم شما باشد.پس خوردن غذا در پشت میزو در حالت نشسته بر روی صندلی مناسب تر از غذا خوردن بر روی زمین می باشد.